


İnternet bağlatırken sık duyduğumuz cümle şudur:
“Fiber mi, normal internet mi?”
Çoğu kişi farkı sadece “kablo tipi” sanır.
Oysa gerçek fark, kablodan çok daha derindedir.
Bu yazıda fiber internet ile “normal” (ADSL/VDSL/kablolu) internet arasındaki farkları; hız, gecikme, stabilite, kullanım deneyimi ve geleceğe dayanıklılık açısından net ve sade şekilde anlatıyoruz.
Günlük dilde “normal internet” denilen şey genellikle şunlardır:
ADSL
VDSL
Bakır altyapı kullanan internet
Bu sistemlerde veri:
Elektrik sinyali ile iletilir.
Fiber internette ise veri:
Işık sinyali ile taşınır.
İşte asıl fark burada başlar.
Çoğu kişi sadece “kaç Mbps”e bakar.
Ama hız ikiye ayrılır:
İndirme (download)
Yükleme (upload)
İndirme genelde fena değildir
Yükleme çok düşüktür
İndirme yüksek
Yükleme neredeyse eşit derecede yüksek
Bu ne anlama gelir?
Bulut yedekleme daha hızlı
Dosya gönderme bekletmez
Video yüklemek eziyet olmaz
İnternet sadece hız değildir.
Tepki süresi (ping) en kritik farklardan biridir.
Gecikme daha yüksektir
Dalgalanma yaşanır
Çok düşük gecikme
Daha stabil tepki
Bu fark özellikle şuralarda hissedilir:
Online oyunlar
Görüntülü görüşmeler
Canlı yayınlar
Uzaktan çalışma
Fiber:
“Tıklıyorum, oluyor”
hissini verir.
Normal internette:
Akşam saatlerinde yavaşlama olur
Aynı hattı kullananlar etkiler
Hız dalgalanır
Fiber internette:
Yoğun saatlerde bile daha stabildir
Mesafe ve kalabalık daha az etkiler
Yani fiber:
Günün saatine daha az bağımlıdır.
Bakır altyapı:
Hava koşullarından etkilenir
Elektrik parazitine açıktır
Mesafe uzadıkça kalite düşer
Fiber altyapı:
Elektromanyetik etkilerden etkilenmez
Uzun mesafede hız kaybetmez
Daha az arıza üretir
Bu yüzden:
Fiber internet daha “sorunsuz” hissedilir.
Evde:
Online toplantı
Netflix
Oyun
Bulut yedekleme
aynı anda çalışıyorsa:
Bir yerde mutlaka tıkanır
Aynı anda birden fazla işi daha rahat kaldırır
Bu fark özellikle:
Kalabalık evlerde
Home-office çalışanlarda
çok net hissedilir.
İnternet kullanımı:
Artıyor
Daha fazla video
Daha fazla bulut
Daha fazla canlı içerik
Bakır altyapı:
Fiziksel sınırına çoktan yaklaştı
Fiber altyapı:
Henüz potansiyelinin çok başında.
Yani fiber:
Bugün için değil
önümüzdeki 10–20 yıl için kurulmuş bir altyapıdır.
“Normal internet de işimi görüyor.”
Evet, bugün görüyor olabilir.
Ama şu soruyu sormak gerekir:
2 yıl sonra da yeterli olacak mı?
Aynı anda daha fazla şey yapacak mıyım?
Uzaktan çalışma artacak mı?
Fiber ile normal internet arasındaki fark:
Bugün değil,
yarın daha çok hissedilir.
İş için internet:
Lüks değil
Altyapıdır
Fiber internet:
Daha az kesinti
Daha az bekleme
Daha az stres
Bu da:
Verimlilik + zaman kazancı
demektir.
Özetle:
Fiber = ışıkla veri
Normal internet = elektrikle veri
Fiber = düşük gecikme
Fiber = stabil hız
Fiber = geleceğe uyum
Kablo farkı:
Sadece görünen kısım.
Gerçek fark:
İnterneti kullanırken hissettiğin akıcılıktır.
Eğer imkan varsa:
Fiber internet “lüks” değil,
mantıklı bir altyapı tercihidir.